BIULETYN INFORMACYJNY
BIBLIOTEKI GŁÓWNEJ AE W KRAKOWIE
   
    
    Biuletyn Informacyjny nr 20/2002Spis treści


Nowości w księgozbiorze

Nowości od kwietnia do listopada 2002r.
Nowości do kwietnia 2002r.



Government at risk. Contingent liabilities and fiscal risk. Ed. Hana Polackova Brixi, Allen Schick. Washington, D.C.: The World Bank, 2002. - XI, 471 s. Sygn.: 6481

W drugiej połowie lat dziewięćdziesiątych zobowiązania warunkowe były przyczyną większości kłopotów gospodarczych i wręcz hamulcem rozwoju gospodarczego krajów rozwijających się. Nazywane często "ukrytym deficytem", pozostające poza ramami konwencjonalnej analizy finansów publicznych, stają się głównym wyzwaniem dla rządów w sytuacjach kryzysu. Prezentowana książka jest efektem pracy specjalnego zespołu tematycznego Banku Światowego: Quality of Fiscal Adjustment Thematic Group, powołanego do opracowania metod analizy i zarządzania finansami publicznymi z uwzględnieniem metod analizy ryzyka finansowego.




International public goods: incentives, measurement, and financing. Ed. Marco Ferroni and Ashoka Mody Dordrecht. Kluwer Academic Publisher, 2002. - XII, 196 s. Sygn.: 6499

Międzynarodowe - a raczej ponadnarodowe - dobra publiczne takie jak: zdrowie, środowisko, wiedza, pokój i bezpieczeństwo oraz stabilizacja finansowa, mają charakter ponadlokalny i domagają się działań globalnie skoordynowanych. W przeciwnym wypadku powtarzać się będą sytuacje, gdy działania podejmowanie w imię ochrony tych dóbr na szczeblu jednego kraju, z perspektywy międzynarodowej przyniosą ich pogorszenie. Książka przedstawia sugestię rozwiązań w zapewnieniu tych dóbr i sposobach finansowania takich działań, przedstawionych podczas konferencji na temat globalnej polityki publicznej (Global Public Policies and Program), która odbyła się w Waszyngtonie w czerwcu 2000 roku.




Empowerment and poverty reduction. A sourcebook. Ed. by Deepa Narayan. Washington, D.C.: The World Bank, 2002. - XXIV, 371 s. Sygn.: 6546

Około 2.8 miliarda ludzi może wydać na swoje potrzeby mniej niż 2 dolary dziennie, bo taki jest dzienny dochód blisko połowy mieszkańców naszej planety. Odpowiednia do skali problemu walka z ubóstwem nie powiedzie się jednak bez zaangażowania się w nią samych zainteresowanych - stwierdzają eksperci Banku Światowego. Konieczne jest stworzenie innych ram działania poprzedzonych zmianami w sposobie myślenia: od postrzegania ludzi biednych jako problemu społecznego w kierunku traktowania ich jako kluczowych partnerów w walce z ubóstwem. Muszą zostać wypracowane takie realcje w stosunku do systemów formalnych, które zwiększą wolność wyboru ludzi biednych i ich szansę oddziaływania na swoje życie. Zmiany są także konieczne w działaniu samych instytucji tak formalnych jak i nieformalnych, by żywiej reagowały na potrzeby biednych ludzi. W oparciu o analizę doświadczeń z całego świata, autorzy idetyfikują obszary koniecznych zmian na rzecz nowego podejścia i przedstawiają propozycję narzędzi i praktyk skutecznej walki z ubóstwem.




Rokx Claudia, Galloway Rae, Brown Lynn: Prospects for improving nutrition in Eastern Europe and Central Asia. Washington, D.C.: The World Bank, 2002. -XVII, 133 s.(Human Development Network. Health, Nutrition, and Population Series). Sygn.: 6467

Niedożywienie i złe odżywianie to najistotniejsze problemy Europy Środkowej i Azji Środkowej. Pomimo programów pomocowych nadal obserwuje się tam wysoki poziom niedożywienia oraz deficytu żelaza i jodu. Jednocześnie problemem jest nadwaga i otyłość. Obserwuje się zróżnicowanie tych problemów w regionie, ale zdarzają się kraje, gdzie oba te zjawiska występują jednocześnie. Raport naświetla problemy żywnościowe regionu i przedstawia rozwiązania strategiczne dla poprawy tej sytuacji: poprawę wyżywienia niemowląt, wzrost konsumpcji soli jodowanej w celu zmniejszenia kompromitujących wskaźników poziomu inteligencji oraz rozwój programów nacelowanych na redukcję niedoboru żelaza wśród kobiet i małych dzieci. Raport stwierdza, że złe odżywianie w krajach Europy Wschodniej oraz Azji Środkowej są wynikiem ubóstwa i braku wiedzy z zakresu podstaw żywienia.




Financial transition in Europe and Central Asia. Chellenges of the new decade. Ed. by Lajos Bokros, Alexander Fleming, Cari Votava. Washington, D.C.: The World Bank, 2001. - XIX, 274 s. (A World Free of Poverty) Sygn.: 6050

Reformy sektora finansowego jakie wprowadziły kraje transformacji gospodarczej w ciągu ostatnich dziesięciu lat należą do najważniejszych i najtrudniejszych zadań jakie rozwiązywały te kraje. Zdobyte w czasie tego wielkiego eksperymentu doświadczenia prezentowane są w formie 21 artykułów zebranych w sześciu grupach tematycznych: Globalne rynki finansowe a kraje transformacji gospodarczej; Perspektywy rozwoju sektora finansowego, z artykułem Stefana Kawalca i Krzysztofa Kluzy; Restrukturyzacja sektora bankowego; Rynki kapitałowe : gotowe do startu czy zgasłe w locie, z artykułem Wiesława Rozłuckiego; Przyswojone lekcje i przyszłe wyzwania; Rola Banku Światowego i Międzynarodowego Funduszu Walutowego.




Everhart Stephen S., Sumliński Mariusz A.: Trends in private investment in developing countries. Statistics for 1970-2000 and the impact on private investment of corruption and the quality of public investment. Washington, D.C.: The World Bank, 2001. - VII, 54 s. (IFC Discussion Paper; no 44) Sygn.: 25/p

Dwunaste wydanie rocznika analizującego trendy w inwestycjach państwowych i prywatnych w 63 krajach rozwijających się. Tematem wiodącym obecnego wydania jest jakość inwestycji państwowych, ich interakcja z korupcją i ostateczny wpływ tych zjawisk na inwestycje prywatne.




Lovei Magda, Gentry Bradford S.: The environmental implications of privatization. Lessons for developing countries. Washington, D.C.: The World Bank, 2002. - 85 s. (World Bank Discussion Paper; no 426) Sygn.: D/426

Prywatyzacja jest postrzegana przez rządy jako środek do zwiększenia efektywności przedsiębiorstw państwowych. Na podstawie studium przypadków, autorzy starają się ocenić wpływ prywatyzacji na środowisko naturalne. Wskazują przykłady gdzie prywatyzacja stworzyła możliwość osiągnięcia długoterminowych korzyści gospodarczych, środowiskowych i społecznych skupiając się na wyodrębnieniu warunków koniecznych takiej koincydencji. Przedstawiono również działania Banku Światowego na rzecz korzystnych dla środowiska rozwiązań prywatyzacyjnych. Wśród licznych przykładów znalazło się także omówienie środowiskowych aspektów polityki prywatyzacyjnej w Polsce (s.24) oraz działań prośrodowiskowych Banku Światowego w Polsce przy prywatyzacji i restrukturyzacji sektora górnictwa węglowego (s.40).




Claessens Stijn, Klingebiel Daniela, Schmukler Sergio L.: Explaining the migration of stocks from exchanges in emerging economies to international centers Washington, D.C.: The World Bank, 2002. - 38 s. (Policy Research Working Paper; no 2816) Sygn.: W/2816

Rynki finansowe, w szczególności rynki kapitałowe rozwinęły się w ciągu ostatnich dwóch dekad zarówno w krajach uprzemysłowionych jak i krajach rozwijających się. Obserwuje się na nich trendy globalizacyjne zwłaszcza migrację transakcji z giełd poza granicę kraju ku centrom międzynarodowym (rozwój kwitów depozytowych). Tendencji tej sprzyja postęp technologiczny. W oparciu o analizę próby 77 krajów (dane z lat 1975-2000) autorzy badają determinanty tego zjawiska oraz jego skutki dla gospodarki narodowej.




Klapper Leora F., Love Inessa: Corporate governance, investor protection, and performance in emerging markets Washington, D.C.: The World Bank, 2002. - 32 s. (Policy Research Working Paper; no 2818) Sygn.: W/2818

Studium praktyk w zakresie nadzoru korporacyjnego i ochrony inwestorów na tzw. wschodzących rynkach oprato na analizie rankingu firm wg oceny nadzoru korporacyjnego Credit Lyonniais Securities Asia (CLSA) z 2001 roku. Ranking, w którym znalazło się 495 firm z 25 krajów i 18 sektorów, skonfrontwano z wynikami tych firm mierzonymi nie tylko ich zyskiem ale miarą efektywności aktywów w tworzeniu zysku. Analiza danych dowodzi, że lepszy nadzór korporacyjny to również lepsze wyniki działania firm.




Artemiev Igor, Haney Michael: The privatization of the Russian coal industry. Policies and processes in the transformation of major industry. Washington, D.C.: The World Bank, 2002. - 28 s. (Policy Research Working Paper; no 2820) Sygn.: W/2820

We wczesnych latach 90-tych Federacja Rosyjska wprowadziła masową prywatyzację z szybkimi zmianami własności w wielu przemysłach. Godnym uwagi wyjątkiem był sektor górnictwa węgla - jeden z największych w świecie, który był w tak głębokim kryzysie iż nie był w stanie funkcjonować bez solidnych subsydiów. Rząd podjął dalekosiężny program restrukturyzacji sektorowej zamykając kopalnie przynoszące największe straty i obcinając subsydia. Pozytywny wpływ programu restrukturyzacji doprowadził do powolnego lecz stałego wzrostu atrakcyjności przemysłu węglowego dla inwestorów prywatnych. W roku 1997 Rosja zdecydowała się na wprowadzenie prywatyzacji bezpośredniej wielu kopalń. W efekcie w 2001 roku prywatni zarządcy kopalń węgla uzyskali 77% dochodu jaki wypracował ten sektor.




Alam Asad, Sundberg Mark: A decade of fiscal transition. Washington, D.C.: The World Bank, 2002. - 27 s. (Policy Research Working Paper; no 2835) Sygn.: W/2835

W literaturze z zakresu zagadnień reformy polityki fiskalnej w krajach transformacji gospodarczej daje się zauważyć dominacja nurtu ilościowego. Zarówno w porównaniach między krajami jak w studium przypadku danego kraju, uwaga skupia się się głównie na stabilizacji dochodu i wykonaniu budżetu państwa. Autorzy obecnego opracowania uwzględniają również jakościowy wymiar reform polityki fiskalnej, analizując realizację społecznych i gospodarczych celów transformacji gospodarczej.




Rajkumar Andrew Sunil, Swaroop Vinaya: Public spending and outcomes. Does governance matter? Washington, D.C.: The World Bank, 2002. -28 s. (Policy Research Working Paper; no 2840) Sygn.: W/2840

Sprawność rządzenia wysuwana jest w ostatnich latach jako kluczowy czynnik efektywnego rozwoju poszczególnych państw i świata jako całości. Prowadzone przez Bank Światowy badania nad rozwojem gospodarczym wykazują, że prosta realokacja środków publicznych na właściwe dobra i usługi może nie prowadzić do pożądanych rezultatów, jeśli instytucje państwowe - czy to w funkcji planowania, zarządzania czy kontroli - funkcjonują źle. Ta obserwacja, z którą intuicyjnie dość łatwo się zgodzić, zostaje w pracy Rajkumara i Swaroopa poddana weryfikacji empirycznej. Autorzy konstruują modele efektywności wydatków publicznych uwzględniające czynnik jakości rządzenia mierzonego poziomem korupcji i biurokratyzacji rządów. Testowanie modeli przebiega dla dla danych rocznych z lat 1990 i 1997. Model pierwszy bada efektywność wydatków na służbę zdrowia, której rezultatem jest dla autorów poziom śmiertelności dzieci i niemowląt (dane z odpowiednio: 90 i 98 krajów). Model drugi sprawdza efektywność wydatków na edukację publiczną mierzoną udziałem absolwentów szkół podstawowych (dane z 57 krajów). Badania potwierdziły istotność czynnika dobrego rządzenia i jego pozytywny wpływ na efekty wydatków publicznych zwłaszcza w dziedzinie ochrony zdrowia.




Morisset Jacques, Neso Olivier Lumenga: Administrative barriers to foreign investment in developing countries. Washington, D.C.: The World Bank , 2002. - 21 s. (Policy Research Working Paper; no 2848) Sygn.: W/2848

Wartość bezpośrednich inwetycji zagranicznych wzrosła pięciokrotnie w latach dziewięćdziesiątych, osiągając 250 bilionów US$ w roku 2000. Jednakże zagraniczny kapitał koncentruje się głównie w 30 krajach, które akumulują 90-95% jego wielkości. Do różnorodnych czynników decydujących o miejscu wyboru (np. rozmiar rynku wewntętrznego) zaliczać zaczęto ostatnio także klimat inwestycyjny. Studium stawia sobie za cel weryfikację tej hipotezy w oparciu o własną bazę barier administracyjnych w 32 krajach rozwijających się. Na jej podstawie autorzy skonstruowali ranking krajów wg. wielkości kosztu wejścia, uwzględniającego obok stosownych opłat jednorazowych i podatków także stratę związaną z opóźnieniami w rozpoczęciu działalności. Umożliwiło to dalsze porównania regionalne i analizę dużych zróżnicowań między krajami. W próbie 32 krajów nie ma Polski ale jest siedem krajów naszego regionu: Czechy, Słowenia, Rumunia, Bułgaria, Litwa, Łotwa i Armenia.




Laeven Luc, Klingebiel Daniela, Kroszner Randy: Financial crises, financial dependence, and industry growth. Washington, D.C.: The World Bank, 2002. -26 s. (Policy Research Working Paper; no 2855) Sygn.: W/2855

Kryzysy finansowe mają szkodliwy wpływ na całą gospodarkę. Jaki jest jednak ich wpływ na funkcjonowanie gospodarki realnej? Na to właśnie pytanie próbują odpowiedzieć autorzy analizując dane z 19 krajów rozwiniętych i rozwijających się, doświadczonych kryzysem finansowym w ciągu ostatnich 30 lat. W szczególności starają się oni zbadać wpływ kryzysu na sektory uzależnione od zewnętrznych źródeł finansowania, a zwłaszcza ocenić czy jego rozmiar zmienia się zależnie od głębokości systemu finansowego. Zdaniem autorów w warunkach kryzysu sektory poważnie zależne od finansowania zewnętrznego mają tendencję do większego zawężenia wartości dodanej w krajach o głębszych systemach finansowych.




Kikeri Sunita, Nellis John: Privatization in competitive sectors. The record to date. Washington, D.C. : The World Bank, 2002. - 50 s. (Policy Research Working Paper; no 2860) Sygn.: W/2860

Przegląd literatury poświęconej analizie metod i efektów prywatyzacji. Opisano główne trendy w prywatyzacji w różnych rejonach świata w ciągu ostatnich dziesięciu lat, przedstawiane w literaturze oceny wpływu prywatyzacji na gospodarkę przedsiębiorstw oraz sytuację gospodarczą państw, a także wnioski z tego międzynarodowego doświadczenia czyli : jakie są, zdaniem autorów, kluczowe komponenty udanej prywatyzacji. Literatura której analizę przedstawia artykuł, podana została w aneksie w formie tabeli, gdzie obok noty bibliograficznej autorzy umieścili komentarze na temat metodologii i głównych wniosków cytowanej pracy.


Anna Osiewalska, Ewa Mierzejewska





Nowości do kwietnia 2002

Does eurosclerosis matter? : institutional reform and labor market performance in Central and Eastern Europe. Washington, D.C. : The World Bank, 2002. 61 s. (World Bank Technical Paper ; 519) Sygn.: T/519

W przeciwieństwie do swoich sąsiadów w Europie środkowej, jedną z głównych cech rynku pracy w Polsce jest duża ilość działających na nim organizacji pracy; związki zawodowe oraz inne organizacje pracownicze, które rozpoczęły proces przemian ustrojowych, wciąż odgrywają znaczącą rolę. Publikacja, dotycząca rynku pracy i reform instytucjonalnych w Europie środkowej i Wschodniej, zawiera liczne dane oraz osobny aneks poświęcony Polsce. Znajdziemy tu odpowiedz na pytanie, jak elastyczne są rynki pracy krajów kandydujących do członkowstwa w Unii Europejskiej, jaka jest dynamika ich rozwoju, czy rządzą się takimi samymi zasadami jak rynki pozostałych państw europejskich.




Electronic finance : a new approach to financial sector development? Washington, D.C. : The World Bank, 2002. - ix, 97 s. (World Bank Discussion Paper ; 431) Sygn.: D/431

Usługi elektronicznej płatności, niezależnie czy realizowane przez Internet, telefony komórkowe czy za pomocą innej technologii, szybko się rozprzestrzeniły w ostatnich latach; dotyczy to zwłaszcza bankowości elektronicznej. Ta e-finansowa rewolucja gwałtownie zmieniła strukturę i postać usług finansowych na całym świecie. Publikacja analizuje proces rozwoju e-finansowania oraz jego skutki dla konsumentów, rządów oraz dostawców usług finansowych. Opisuje rozwój e-finansowania na rynkach, zwłaszcza nowych, prognozuje jego dalszy rozwój. Ocenia w jakim stopniu e-finanse w połączeniu z procesem globalizacji wpływają na politykę sektora finansowego na nowych rynkach; dokonuje także oceny rządów w rozwoju tego sektora. Uzupełnieniem publikacji jest zestaw adresów internetowych do serwisów dotyczących e-finansów.




Unleashing Russia's business potential : lessons from the region for building market institutions. Red. Harry G. Broadman. Washington, D.C. : The World Bank, 2002.-ix, 96, [5] s. (World Bank Discussion Paper ; 434) Sygn.: D/434

Największym wyzwaniem dla rządu Rosji obecnie jest doprowadzenie do takiej sytuacji gospodarczej kraju, w której sektor prywatny się rozwija, a wzrost gospodarczy jest stabilny. Sprostanie temu wyzwaniu wymaga działania na wielu frontach. Kluczowe z tych działań to zniesienie ograniczeń dla konkurencji, modernizacja regulacji dotyczących dostawców usług infrastrukturalnych (zwłaszcza sektor telekomunikacji i usług internetowych), rozwój systemu finansowego umożliwiającego inwestycje. Publikacja pod kątem tych zadań analizuje transakcje gospodarcze przeprowadzane przez rosyjskie firmy na regionalnych rynkach. Opiera się na 70 studiach przypadku (case studies) dotyczących działalności firm w 13 regionach Rosji.


Monika Niemirowska
    Biuletyn Informacyjny nr 20/2002Spis treści
Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie | Biblioteka Główna UEK