NOWOŚCI BIBLIOTEKI DEPOZYTOWEJ BANKU ŚWIATOWEGO


Ta stała rubryka naszego Biuletynu traktowana jest przez nas jako zapis ostatnich wystaw ciekawszych nabytków Biblioteki Depozytowej Banku Światowego. Wystawy te mają swoje miejsce na I piętrze budynku Biblioteki, obok sali katalogowej. Tym razem przedstawiamy zawartość obecnej wystawy, która potrwa do grudnia '99.


European Union accession: the challenges for public liability management in Central Europe. Washington, D.C.: The World Bank, 1999. - VII, 133 s. Sygn 4675

Rządy 10 krajów stowarzyszonych z Unią Europejską wielokrotnie zwracały się do Komisji Europejskiej i Banku Światowego z prośbą o wsparcie ich starań wdrożenia najlepszych wzorów postępowania w zakresie zarządzania zobowiązaniami publicznymi. W odpowiedzi obie te instytucje wyszły z inicjatywą "European Borrowers Network", staraniem której zorganizowano w dniach 15-16 grudnia 1997 w Brukseli seminarium pt. "EU Accession and Sovereign Debt Management". W seminarium uczestniczyli urzędnicy wysokiego szczebla agend rządowych związanych z obsługą długu publicznego krajów stowarzyszonych (w tym z Polski), krajów Unii Europejskiej, oraz Komisji Europejskiej, Banku Światowego, IMF i EBRD. Publikacja zawiera osiem głównych referatów wygłoszonych na tym seminarium.


Czech Republic: capital market review. Washington, D.C.: The World Bank, 1999. - XIX, 194 s. (A World Bank Country Study). Sygn.: C/157

Republika Czeska wprowadziła większość reform na początku lat 90-tych osiągając z początku imponujące rezultaty gospodarcze. Jednakże wyniki makroekonomiczne pogarszają się od roku 1996. Mimo początkowych sukcesów, nowe ramy prawne funkcjonowania przedsiębiorstw i instytucji finansowych zawierają wady, które zmniejszają potencjalne zyski z prywatyzacji, a przez to ogólną produktywność gospodarki - stwierdza niniejszy raport. Słaba ochrona praw małych udziałowców oraz brak istotnych instrumentów kontroli zarządzania prowadzą do zablokowania aktywnej restrukturyzacji sprywatyzowanych przedsiębiorstw. Obok szczegółowej oceny założeń prawno-instytucjonalnych czeskiego rynku kapitałowego, raport formułuje też zalecenia przyszłych jego poprawek.


Slovenia: economic transformation and EU accession. Vol.1 Summary report, Vol.2 Main report. Washington, D.C.: The World Bank, 1999. - 19 s.; 148 s. (A World Bank Country Study). Sygn.: C/158, C/159

Raport poświęcony ocenie transformacji gospodarczej przeprowadzanej w Słowenii oraz ocenie stopnia przygotowania tego kraju do członkostwa w Unii Europejskiej. Składa się z dwóch części. Część II jest raportem zasadniczym. Zawiera ocenę i analizę wybranych kluczowych sektorów słoweńskiej gospodarki. W dziewięciu rozdziałach omówiono następujące zagadnienia: ogólny przegląd gospodarki w okresie transformacji z uwzględnieniem działań na rzecz stabilizacji i ożywienia gospodarczego (rozdział I); analiza wzrostu gospodarczego i problem upodobnienia PKB Słowenii do poziomu państw Unii Europejskiej (rozdział II); ochrona środowiska naturalnego i koszty wprowadzenia stosownych w tym sektorze dyrektyw Unii (rozdział III); ocena handlu zagranicznego Słowenii w relacji z Unią (rozdział IV); przegląd sektora finansowego (rozdział V); prywatyzacja i funkcjonowanie przedsiębiorstw (rozdział VI); rynek pracy i polityka społeczna (rozdział VII); rolnictwo (rozdział VIII); infrastruktura i usługi publiczne (rozdział IX). Raport podparty danymi statystycznymi, które zamieszczono w osobnym aneksie. Podsumowanie raportu zawarto w części I.


Lovei Laszlo: Energy in Europe and Central Asia: a sector strategy fot the World Bank Group. Washington, D.C.: The World Bank, 1998. - 38 s. (World Bank Discussion Paper; no. 393). Sygn.: D/393

W końcu lat 80-tych sektor energetyczny wielu krajów Europy Środkowo-Wschodniej odnotował nadwyżkę mocy produkcyjnych. Jednakże jakość oferowanej energii oraz wydajność jej konsumpcji jest niska w regionie. Subsydia do cen energii oraz zaległości w podatkach jej producentów uderzają w kruchą równowagę makroekonomiczną. Szkody wyrządzone przez producentów energii środowisku naturalnemu zagrażają natomiast zdrowiu i bezpieczeństwu ludności. W niniejszym raporcie przedstawiono 4 główne cele, jakie tworzą strategię Banku Światowego na rzecz wymaganych reform. Są to: (I) Ochrona interesu publicznego poprzez demonopolizację sektora oraz ostrzejsze wymagania w zakresie ochrony środowiska; (II) Wsparcie transformacji gospodarczej poprzez restrukturyzację sektora; (III). Ułatwienie inwestycji prywatnych w celu poprawy jakości usług energetycznych; (IV) Promocja inicjatyw lokalnych na rzecz wzrostu obrotów w handlu energią w regionie.


Russian enterprise reform: policies to further the transition. / ed by Harry G. Broadman. Washington, D.C.: The World Bank, 1999. - VI, 152 s. (World Bank Discussion Paper; no. 400). Sygn.: D/400

Od początku reform w roku 1982, przeprowadzono w Rosji znaczne zmiany w strukturze własności przedsiębiorstw. Jednak zmiana własności nie pociągnęła za sobą oczekiwanej restrukturyzacji przedsiębiorstw ani nie wpłynęła na polepszenie ich wyników. Bank Światowy na prośbę rządu Federacji Rosyjskiej przedstawił program dostosowawczy dla przedsiębiorstw, przedstawiający pięć zadań polityki gospodarczej w obszarze funkcjonowania tego sektora. Zadania te stanowią kolejne rozdziały monografii. Są to: (I) stworzenie warunków konkurencji między przedsiębiorstwami - między innymi poprzez zniesienie barier dla powstawania nowych przedsiębiorstw; (II) zaostrzenie mechanizmów zarządzania przedsiębiorstwami państwowymi; (III) wzmocnienie mechanizmów eliminacji przedsiębiorstw niewydajnych poprzez egzekwowanie procedur upadłościowych; (IV) eliminację wymiany barterowej i innych form niepieniężnych rozliczeń pomiędzy przedsiębiorstwami; (V) wymuszenie restrukturyzacji przedsiębiorstw.


Russian trade policy reform for WTO accession. / ed by Harry G. Broadman. Washington, D.C.: The World Bank, 1999. - 88 s. (World Bank Discussion Paper; no. 401). Sygn.: D/401

Rosja przejawia znaczące zainteresowanie w uczestnictwie w Światowej Organizacji Handlu (WTO). Opracowanie przedstawia problemy, przed jakimi - zdaniem ekspertów Banku Światowego - stanie gospodarka rosyjska w związku z planowaną integracją. Będą to: (I) konieczność zmniejszenia zróżnicowania struktury taryf celnych; (II) przejęcie wzorów WTO w zakresie handlu i inwestycji w sektorze usług (bankowość, ubezpieczenia, księgowość, telekomunikacja, budownictwo, lotnictwo, itd.); (III) zmiana pozycji na rynku dla państwowych przedsiębiorstw handlu zagranicznego; (IV) wypracowanie reguł zarządzania bezpośrednimi inwestycjami zagranicznymi.


Trade policy reform: lessons and implication. / ed. by Nash John (et al.) Washington, D.C.: The World Bank, 1998. - 349 s. (World Bank Regional and Sectoral Studies). Sygn.: 4609

Reforma polityki handlowej jest kamieniem węgielnym pod liberalizację gospodarki przeprowadzaną aktualnie w różnych krajach świata. Jednocześnie należy do zadań szczególnie trudnych. Wiele krajów zwraca się więc po niezależne ekspertyzy do Programu Rozwoju Narodów Zjednoczonych (United Nations Development Programme - UNDP) oraz do Banku Światowego. Obie te instytucje połączyły siły stwarzając Program Ekspansji Handlowej (Trade Expansion Program - TEP), którego celem jest techniczna pomoc krajom w ich dążeniu do wzmocnienia ich powiązań z gospodarką światową. Publikacja jest podsumowaniem programów pomocy jakiej dotąd TEP udzielił 17 krajom, w tym Polsce.


Nunberg Barbara: The state after communism: administrative transitions in Central and Eastern Europe Washington, D.C.: The World Bank, 1999. - XI, 278 s.. (World Bank Regional and Sectoral Studies). Sygn.: 4650

Przegląd aktualnych trendów w organizacji i funkcjonowaniu organów administracji publicznej oraz kierunków ich przyszłej reformy w państwach Europy Środkowo-Wschodniej. Obok rozdziałów przedstawiających charakterystyki właściwe dla całego regionu przedstawiono też analizy dla poszczególnych krajów: Polski, Rumunii, Węgier, Federacji Rosyjskiej i byłej NRD.


Rutkowski Jan J.: Welfare and the labor market in Poland: social policy during economic transition. Washington, D.C.: The World Bank, 1998. - 95 s. (World Bank Technical Paper; no 417. Social Challenges of Transition Series). Sygn.: T/417

Raport poświęcony zmianom w poziomie życia, polityce społecznej i trendom na rynku pracy w Polsce w okresie transformacji. Rozdział 1 przedstawia wydatki społeczne w Polsce w latach 1989-1995, rozdział 2 opisuje zmiany na rynku pracy, zaś rozdział 3 i ostatni definiuje zwycięzców i przegranych okresu transformacji. Całość uzupełnia bogaty aneks statystyczny.


Regional and international trade policy: lessons for the EU accession in the rural sector. Washington, D.C.: The World Bank, 1999. - XI, 119 s. (World Bank Technical Paper; no 434). Sygn.: T/434

Bank Światowy działa aktywnie na rzecz wsparcia starań 10 krajów stowarzyszonych z Unią Europejską o uzyskanie pełnego w niej członkostwa. Jedną z form tej pomocy Banku jest współorganizacja seminariów i spotkań warsztatowych poświęconych różnym kwestiom zamierzanej integracji. Raport jest publikacją najważniejszych wystąpień pierwszego z planowanych corocznych spotkań, które odbyło się w dniach 20-23 czerwca 1998 roku w Budapeszcie. Tematem tego seminarium było określenie koniecznych reform i kierunków polityki rolnej krajów stowarzyszonych oraz sposobów wykorzystania doświadczeń CEFTA i BEFTA w zakresie handlu artykułami rolnymi do planowanego rozszerzenia. Jako ilustracja jednego z tematów konferencji (przemysł środków produkcji w rolnictwie krajów stowarzyszonych) przedstawiono stan mechanizacji rolnictwa w Polsce w latach 1990-1997.


Roe Alan, Siegelbaum Paul, King Tim: Analyzing financial sectors in transition: with special reference to the Former Soviet Union. Washington, D.C.: The World Bank, 1998. - 28 s. (Policy Research Working Paper; no 1982). Sygn.: W/1982

Transformacja gospodarki jest procesem długotrwałym, w którym motywy działania podmiotów gospodarczych bywają całkowicie inne od obserwowanych w państwach zachodnich. Próby przenoszenia dobrze sprawdzonych norm prawnych czy mechanizmów instytucjonalnych mogą prowadzić do nieporozumień i przynosić skutki odwrotne do zamierzonych. Ta obserwacja ogólna potwierdza się w zastosowaniu do oceny zachowania banków przeprowadzonej w niniejszym opracowaniu.


Lanjouw Peter, Milanowic Branko, Paternostro Stefano: Poverty and the economic transition: how do changes in economies of scale affect poverty rates for different households? Washington, D.C.: The World Bank, 1998. - 31 s. (Policy Research Working Paper; no 2009). Sygn.: W/2009

Ubóstwo w krajach postkomunistycznych badane jest głównie w dwóch, uważanych za szczególnie wrażliwe, typach gospodarstw domowych: gospodarstw emerytów oraz gospodarstw z małymi dziećmi. Odpowiedź na pytanie które z tych gospodarstw bardziej dotknięte jest biedą, jest bardzo ważna dla polityki społecznej państwa. Podstawowy wskaźnik w takich badaniach: wielkość dochodu na osobę, zakłada brak efektu skali w konsumpcji gospodarstw domowych. Autorzy podejmują próbę wyjaśnienia wpływu korzyści skali na stopę ubóstwa różnych gospodarstw domowych.


Talley Samuel, Giugale Marcelo M., Polastri Rossana: Capital inflow reversals, banking stability, and prudential regulation in Central and Eastern Europe. Washington, D.C.: The World Bank, 1998. - 27 s. (Policy Research Working Paper; no 2023). Sygn.: W/2023

Problematyka stabilności sektora bankowego w sytuacji napływu kapitału była przedmiotem wielu badań. Zdecydowanie mniej jest natomiast opracowań poświęconych utrzymaniu stabilności tego sektora w sytuacji odpływu kapitału, a już zupełnie brak ich w odniesieniu do państw Europy Środkowo-Wschodniej w okresie transformacji gospodarczej. Tę właśnie lukę wypełnia niniejsze opracowanie.


Denizer Cevdet, Desai Raj M., Gueorguiev Nikolay: The political economy of financial repression in transition economies. Washington, D.C.: The World Bank, 1999. - 33 s. (Policy Research Working Paper; no 2030). Sygn.: W/2030

Opracowanie stawia sobie za cel wyjaśnienie, dlaczego rządy krajów postkomunistycznych wypaczają funkcjonowanie systemów finansowych wprowadzając przeszkody w przepływie kapitału. Przed rokiem 1970 taka polityka była stosowana w krajach rozwijających się o małej ilości kapitału. Potem przejęły ją kraje wschodniej Azji, gdzie służyła promocji ekspansji przemysłowej. Wszędzie jednak okazywało się, że "represywne" podejście od systemów finansowych prowadzi do kurczenia się gospodarki, nie zaś trwałego wzrostu. Ostatecznie więc jedynym beneficjentem okazywały się rządy: zyskiwały źródła do finansowania deficytu budżetowego. Autorzy poddają analizie politykę finansową państw postkomunistycznych Europy Wschodniej i krajów byłego Związku Radzieckiego. Dochodzą do wniosku, że rządy tych państw powstrzymują rozwój instytucji finansowych raczej w celu zapewnienia dostatecznego napływu zagranicznego kapitału do uprzywilejowanych przedsiębiorstw niż finansowania deficytu.


World Development Indicators 1999. Washington, D.C. : The World Bank, 1999. - XXV, 399 s. Sygn.: 4714

Trzecie wydanie WDI zachowuje podstawowy układ sześciu działów: Stan świata (World view), Ludność (People), Środowisko (Environment), Gospodarka (Economy), Państwa i rynki (States and markets), Integracja gospodarcza (Global links). Z roku na rok powiększa się systematycznie liczba tablic statystycznych w poszczególnych działach. Podobnie jak w poprzednich latach ilustracją graficzną WDI jest wydany oddzielenie World Bank Atlas a samo WDI wydano równolegle na CD-ROM dostępnym w czytelni komputerowej Oddziału Informacji Naukowej naszej Biblioteki.


Global Development Finance 1999. Vol.1 Analysis and summary tables, Vol.2 Country tables. Washington, D.C. : The World Bank, 1999. - 219 s.; 624 s. Sygn.: 4760, 4759

Rocznik statystyczny o zadłużeniu krajów rozwijających się i przepływach finansowych w świecie (zmiana tytułu w roku 1997, poprzednio World Debt Tables). Tom pierwszy analizuje perspektywy wzrostu gospodarczego w świecie w kontekście prognoz zawartych w "Global Development Prospects" (Sygn. 4120) oraz wielkość przepływów finansowych do krajów rozwijających się. Tom drugi zawiera szczegółowe dane statystyczne o zadłużeniu dla 138 krajów rozwijających się oraz kluczowe wskaźniki gospodarcze dla tych krajów, ułatwiające szybkie porównania międzynarodowe. Global Development Finance został też wydany na CD-ROM (obydwa tomy). Elektroniczna wersja dostępna jest w czytelni komputerowej Oddziału Informacji Naukowej naszej Biblioteki.


Anna Osiewalska