-A +A

.

Redagowanie pracy naukowej - Bibliografia załącznikowa

Do pracy naukowej, magisterskiej bądź licencjackiej powinna być dołączona bibliografia załącznikowa (literatura przedmiotu) będąca wykazem dokumentów wykorzystanych przez autora. Zasady opisu tych dokumentów ustala norma PN-ISO 690:2002 Dokumentacja. Przypisy bibliograficzne. Zawartość, forma i struktura. Norma ta jest przeznaczona do stosowania przy sporządzaniu przypisów w celu włączenia ich do bibliografii i  przy formułowaniu powołań w  tekście (zobacz wyciąg z  normy) odpowiadających pozycjom w tej bibliografii. W przypadku wykorzystania w pracy naukowej dokumentu elektronicznego stosuje  się dodatkowo normę PN-ISO 690-2:1999 Informacja i dokumentacja - Przypisy bibliograficzne - Arkusz 2: Dokumenty elektroniczne i ich części.

 

1. Przypisy dotyczące książki (do trzech autorów), pracy zbiorowej
2. Przypisy dotyczące fragmentu książki
3. Przypisy dotyczące artykułu w książce (np. referat zamieszczony w materiałach konferencyjnych)
4. Przypisy dotyczące całości czasopisma
5. Przypisy dotyczące artykułu w czasopiśmie
6. Przypisy dotyczące dokumentów elektronicznych i ich części

 

Podajemy wszystkie elementy przypisów bibliograficznych, zarówno obowiązkowe - pisane antykwą, jak i nieobowiązkowe - pisane kursywą, w postaci legendy - najpierw z objaśnieniami ogólnymi, potem dla konkretnych przykładów.

UWAGA! W podanych poniżej przypisach zastosowano interpunkcję występującą w przykładach podanych w normie. Dopuszczalne jest stosowanie innej interpunkcji. Należy tylko pamiętać o zachowaniu jednolitego systemu interpunkcji we wszystkich przypisach zawartych w publikacji.

Warto wiedzieć, że na świecie przyjmowane są różne style tworzenia cytowań w pracach naukowych - ang. citation styles. Najpopularniejsze z nich to Chicago Style oraz Harvard Style.

 

Przypisy dotyczące książki (do trzech autorów), pracy zbiorowej.

 

Odpowiedzialność główna: autor (dopuszczalny skrót imienia) lub ciało zbiorowe; jeżeli osoba lub ciało zbiorowe ponoszące główną odpowiedzialność za dzieło nie są podane w dokumencie, ten element należy pominąć i pierwszym elementem opisu będzie tytuł; w przypadku więcej niż trzech autorów podaje się tylko pierwszego i dodaje się skrót "et al." bądź "i in." ; można podawać nazwy redaktorów książek składających się z prac pochodzących z różnych źródeł lub artykułów kilku autorów, pod warunkiem, że redaktor jest wyraźnie wskazany; w takich przypadkach po nazwie należy dodać w nawiasie okrągłym skrót "red."
Tytuł: w formie występującej w źródle
Odpowiedzialność drugorzędna: redaktorzy, tłumacze i in.; ich nazwy i funkcje można przejmować do oznaczenia odpowiedzialności drugorzędnej, występującej po tytule
Wydanie: liczebniki porządkowe należy zapisywać cyframi arabskimi; dopuszcza się przejmowanie oznaczenia pierwszego wydania, jeżeli to oznaczenie występuje w źródle
Miejsce wydania: nazwę miasta zamieszczamy w oryginalnym języku
Wydawca: może być forma skrócona
Data wydania: rok; jeżeli nie można go określić, podajemy datę "copyright", datę druku lub datę przypuszczalną ze skrótem "ca."
Objętość: liczba stronic lub (dla książek wielotomowych) liczba woluminów
Seria: nazwę i numerację przejmuje się w postaci występującej na dokumencie
Uwagi: informacje uznane za ważne do odnotowania
Numer znormalizowany: ISBN

Przykład 1

PUŁŁO, Andrzej. Prace magisterskie i licencjackie : wskazówki dla studentów. Wyd. 2. Warszawa : Wydawnictwa Prawnicze PWN, 2001. 108 s.
ISBN 83-88296-55-8

Odpowiedzialność główna: PUŁŁO, Andrzej
Tytuł: Prace magisterskie i licencjackie : wskazówki dla studentów
Wydanie: Wyd. 2
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Wydawnictwa Prawnicze PWN
Data wydania: 2001
Objętość: 108 s. 
Numer znormalizowany: ISBN 83-88296-55-8

Przykład 2

Dynamika transformacji polskiej gospodarki. Praca zbiorowa pod kier. nauk. Marka Belki i Witolda Trzeciakowskiego. Wyd. 1. Warszawa : Poltext, 1997. 2 wol. ISBN 83-86890-22-3

Tytuł: Dynamika transformacji polskiej gospodarki
Odpowiedzialność drugorzędna: Praca zbiorowa pod kier. nauk. Marka Belki i Witolda Trzeciakowskiego
Wydanie: Wyd. 1
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Poltext
Data wydania: 1997
Objętość: 2 wol.
Numer znormalizowany: ISBN 83-88296-55-8

Przykład 3

KUKUŁA, Karol (red. nauk.). Wprowadzenie do ekonometrii w przykładach i zadaniach. Wyd. 2 popr. i rozszerz. Warszawa : Wydawnictwo Naukowe PWN, 2003. 370 s. ISBN 83-01-12756-2.

Odpowiedzialność główna: KUKUŁA, Karol (red. nauk.)
Tytuł: Wprowadzenie do ekonometrii w przykładach i zadaniach
Wydanie: Wyd. 2 popr. i rozszerz.
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Wydawnictwo Naukowe PWN
Data wydania: 2003
Objętość: 370 s.
Numer znormalizowany: ISBN 83-01-12756-2

 


Przypisy dotyczące fragmentu książki.

 

W przypisie identyfikującym wyodrębnioną część książki (rozdział, tom, dodatek itp.) numerację, tytuł i inne szczegóły charakterystyczne dla części następują po odpowiednich szczegółach odnoszących się do całości dzieła.

Odpowiedzialność główna: autor (dopuszczalny skrót imienia) lub ciało zbiorowe; jeżeli osoba lub ciało zbiorowe ponoszące główną odpowiedzialność za dzieło nie są podane w dokumencie, ten element należy pominąć i pierwszym elementem opisu będzie tytuł; w przypadku więcej niż trzech autorów podaje się tylko pierwszego i dodaje się skrót "et al." bądź "i in."
Tytuł dokumentu macierzystego: w formie występującej w źródle
Wydanie: liczebniki porządkowe należy zapisywać cyframi arabskimi; dopuszcza się przejmowanie oznaczenia pierwszego wydania, jeżeli to oznaczenie występuje w źródle
Numeracja części: numer tomu, części
Odpowiedzialność drugorzędna: redaktorzy, tłumacze i in.; ich nazwy i funkcje można przejmować do oznaczenia odpowiedzialności drugorzędnej, występującej po tytule
Miejsce wydania: nazwę miasta zamieszczamy w oryginalnym języku
Wydawca: może być forma skrócona
Data wydania: rok; jeżeli nie można go określić, podajemy datę "copyright", datę druku lub datę przypuszczalną ze skrótem "ca."
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: numer rozdziału, jego tytuł (mogą być tylko pierwsze wyrazy tytułu), strony, na których fragment jest zamieszczony

Przykład 1

OWSIAK, Stanisław Finanse publiczne : teoria i praktyka. Wyd. 2, uaktual. Warszawa : Wydawnictwo Naukowe PWN, 1999. Część 2, Finanse publiczne w okresie transformacji w Polsce, s. 295-366.

Odpowiedzialność główna: OWSIAK, Stanisław
Tytuł dokumentu macierzystego: Finanse publiczne : teoria i praktyka
Wydanie: Wyd. 2, uaktual.
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Wydawnictwo Naukowe PWN
Data wydania: 1999
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: Część 2, Finanse publiczne w okresie transformacji w Polsce, s. 295-366

Przykład 2

JAKÓBIK, Witold. Zmiany systemowe a struktura gospodarki w Polsce. Warszawa : Wydawnictwo Naukowe PWN, 2000. Rozdz. 3, Zmiany strukturalne..., s. 97-138.

Odpowiedzialność główna: JAKÓBIK, Witold
Tytuł dokumentu macierzystego: Zmiany systemowe a struktura gospodarki w Polsce
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Wydawnictwo Naukowe PWN
Data wydania: 2000
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: Rozdz. 3, Zmiany strukturalne..., s. 97-138

Przykład 3

RATYŃSKI, Władysław. Problemy i dylematy polityki społecznej w Polsce. T. 1. Warszawa : Difin, 2003. Część 2, Przyczyny i konsekwencje bezrobocia, s. 59-182.

Odpowiedzialność główna: RATYŃSKI, Władysław
Tytuł dokumentu macierzystego: Problemy i dylematy polityki społecznej w Polsc
Numeracja części: T. 1
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Difin
Data wydania: 2003
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: Część 2, Przyczyny i konsekwencje bezrobocia, s. 59-182

 

Przypisy dotyczące artykułu w książce (np. referat zamieszczony w materiałach konferencyjnych)

 

Pod pojęciem artykułu rozumie się niezależny tekst stanowiący część publikacji. Może to być przykładowo referat w materiałach konferencyjnych. Elementy przypisu dotyczące artykułu podajemy przed danymi przypisu odnoszącymi się do całości książki i wyraźnie oddzielamy stosując np. wyrazy takie jak "In" lub "W:". Na końcu przypisu podajemy paginację wskazującą lokalizację artykułu w obrębie książki.


 

Odpowiedzialność główna: autor artykułu (dopuszczalny skrót imienia)
Tytuł artykułu: w formie występującej w źródle
Odpowiedzialność główna: autor książki (dopuszczalny skrót imienia)
Tytuł książki: w formie występującej w źródle
Wydanie: liczebniki porządkowe należy zapisywać cyframi arabskimi; dopuszcza się przejmowanie oznaczenia pierwszego wydania, jeżeli to oznaczenie występuje w źródle
Miejsce wydania: nazwę miasta zamieszczamy w oryginalnym języku
Wydawca: może być forma skrócona
Data wydania: rok; jeżeli nie można go określić, podajemy datę "copyright", datę druku lub datę przypuszczalną ze skrótem "ca."
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: strony, na których artykuł został zamieszczony

Przykład:

SZAŁKOWSKI, Adam. Kapitał intelektualny menedżera personalnego jako czynnik rozwoju przedsiębiorstwa. W: Zarządzanie wiedzą a procesy restrukturyzacji i rozwoju przedsiębiorstw : materiały z międzynarodowej konferencji naukowej Krynica, 26-28 października 2000 roku. Kraków : s.n., 2000, s. 156-161.

Odpowiedzialność główna: SZAŁKOWSKI, Adam
Tytuł artykułu: Kapitał intelektualny menedżera personalnego jako czynnik rozwoju przedsiębiorstwa
Tytuł książki: Zarządzanie wiedzą a procesy restrukturyzacji i rozwoju przedsiębiorstw : materiały z międzynarodowej konferencji naukowej Krynica, 26-28 października 2000 roku
Miejsce wydania: Kraków
Wydawca: w książce nia ma nazwy wydawcy; podajemy wyrażenie "wydawca nieznany" lub odpowiedni skrót
Data wydania: 2000
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: s. 156-161

 

Przypisy dotyczące całości czasopisma

 

Tytuł: w formie występującej w źródle
Odpowiedzialność: redaktor, ciało zbiorowe itp.
Wydanie: liczebniki porządkowe należy zapisywać cyframi arabskimi; dopuszcza się przejmowanie oznaczenia pierwszego wydania, jeżeli to oznaczenie występuje w źródle
Oznaczenie zeszytu: daty i/lub numery; jeżeli przypis odnosi się do całości czasopisma, które nie przestało się ukazywać, należy podawać oznaczenie chronologiczne i/lub numerowanie tylko pierwszego zeszytu uzupełnione myślnikiem; w przypisie dotyczącym całości wydawnictwa, które przestało się ukazywać lub części ciągu należy podawać oznaczenie chronologiczne i/lub numerowanie pierwszego i ostatniego zeszytu
Miejsce wydania: nazwę miasta zamieszczamy w oryginalnym języku
Wydawca: może być forma skrócona
Data wydania: rok; jeżeli nie można go określić, podajemy datę "copyright", datę druku lub datę przypuszczalną ze skrótem "ca."
Seria: podajemy nazwę i numerację w postaci występującej na dokumencie
Uwagi: informacje uznane za ważne do odnotowania
Numer znormalizowany: ISSN

Przykład 1

Bank i Kredyt. L. Laskowski - redaktor naczelny. Styczeń 1970 nr 1-. Warszawa : Państw. Wydaw. Ekonomiczne, 1970-. ISSN 0137-5520.

Tytuł: Bank i Kredyt
Odpowiedzialność: L. Laskowski - redaktor naczelny
Oznaczenie zeszytu: Styczeń 1970 nr 1-
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Państw. Wydaw. Ekonomiczne
Data wydania: 1970-
Numer znormalizowany: ISSN 0137-5520

Przykład 2

Zagadnienia Informacji Naukowej. Instytut Informacji Naukowej i Studiów Bibliologicznych Uniwersytetu Warszawskiego, Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich. 2000 nr 2 (76). Warszawa : Wydawnictwo SBP, 2000. ISSN 0324-8194.

Tytuł: Zagadnienia Informacji Naukowej
Odpowiedzialność: Instytut Informacji Naukowej i Studiów Bibliologicznych Uniwersytetu Warszawskiego, Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich
Oznaczenie zeszytu: 2000 nr 2 (76)
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Wydawnictwo SBP
Data wydania: 2000
Numer znormalizowany: ISSN 0324-8194

 

Przypisy dotyczące artykułu w czasopiśmie

 

Odpowiedzialność główna: autor artykułu (dopuszczalny skrót imienia)
Tytuł artykułu: w formie występującej w źródle
Odpowiedzialność drugorzędna: redaktorzy, tłumacze, ilustratorzy i in.
Tytuł czasopisma: w formie występującej w źródle
Wydanie: liczebniki porządkowe należy zapisywać cyframi arabskimi; dopuszcza się przejmowanie oznaczenia pierwszego wydania, jeżeli to oznaczenie występuje w źródle
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: rok, oznaczenie zeszytu, strony, na których artykuł został zamieszczony

Przykład:

KRUSZKA, Michał. WTO i usługi finansowe: zobowiązania europejskich państw okresu transformacji. Bank i Kredyt. Sierpień 2003, nr 8, s. 13-24.

Odpowiedzialność główna: KRUSZKA, Michał
Tytuł artykułu: WTO i usługi finansowe: zobowiązania europejskich państw okresu transformacji
Tytuł czasopisma: Bank i Kredyt
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: Sierpień 2003, nr 8, s. 13-24

 

Przypisy bibliograficzne dotyczące dokumentów elektronicznych i ich części

 

Norma, na którą powołujemy się we wstępie, przeznaczona jest do stosowania w celu sporządzania przypisów dotyczących dokumentów elektronicznych oraz w celu włączenia do bibliografii załącznikowej i formułowania powołań w tekście odpowiadających właściwym pozycjom tej bibliografii. Zasady, jakie podaje norma, obejmują przypisy dotyczące baz danych, programów komputerowych, elektronicznych wydawnictw zwartych i ciągłych, biuletynów elektronicznych i innych systemów elektronicznego komunikowania się (np. listy dyskusyjne) oraz artykułów i fragmentów tych dokumentów. Na potrzeby naszych użytkowników zamieszczamy sposoby cytowania:
     a) całości e-książki
     b) fragmentu e-książki
     c) artykułu z e-czasopisma (np. archiwa e-czasopism) Podajemy wyłącznie elementy obowiązkowe opisu w  postaci legendy - najpierw z  objaśnieniami ogólnymi, potem dla konkretnych przykładów.

 

a) opis całości e-książki

Odpowiedzialność główna: autor (dopuszczalny skrót imienia) lub ciało zbiorowe; jeżeli osoba lub ciało zbiorowe ponoszące główną odpowiedzialność za dzieło nie są podane w dokumencie, ten element należy pominąć i pierwszym elementem opisu będzie tytuł
Tytuł: w formie występującej w źródle
Typ nośnika: podajemy w nawiasach kwadratowych; może to być [online], [CD-ROM], [dyskietka]
Wydanie: wydanie, wersja (np. wyd. 5, wersja 3.5)
Miejsce wydania: podajemy, o ile potrafimy je ustalić; jeżeli informacja pochodzi spoza źródła podajemy ją w nawiasach kwadratowych, jeżeli jest podana w źródle zamieszczamy ją w oryginalnym języku
Wydawca: może być forma pełna lub skrócona
Data wydania: rok; jeżeli nie można go określić, podajemy datę "copyright", przy czym dla dokumentów dostępnych online, które ukazują się przez więcej niż jeden rok, możemy w ogóle pominąć to pole i podać datę dostępu (w polu data dostępu) ujętą w nawiasy kwadratowe
Data aktualizacji: podajemy datę jeśli jest ona znana
Data dostępu: dla dokumentów online
Warunki dostępu: dla dokumentów online
Numer znormalizowany: ISBN

Przykład 1

Kopaliński, W. Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych [CD-ROM]. Wersja 1.0.3.16 Łódź: PRO-media CD, 1998. Aktualizowane w dniu 25.11.1998. ISBN 83-7231-731-3.

 

Odpowiedzialność główna: Kopaliński Władysław
Tytuł: Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych
Typ nośnika: [CD-ROM]
Wydanie: wersja 1.0.3.16
Miejsce wydania: Łódź
Wydawca: PRO-media CD
Data wydania: 1998
Aktualizacja: Aktualizowane w dniu 25.11.1998
Numer znormalizowany: ISBN 83-7231-731-3

Przykład 2

WIEM 2001 [online]. Edycja 2001. [Bielsko-Biała]: Onet.pl SA [dostęp: 27 marca 2003]. Dostępny w Internecie: http://wiem.onet.pl.

Tytuł: WIEM 2001
Typ nośnika: [online]
Wydanie: Edycja 2001
Miejsce wydania: [Bielsko-Biała] - ustaliliśmy to telefonicznie z krakowskim Oddziałem Onetu; gdybyśmy tego nie ustalili pominęlibyśmy to pole
Wydawca: Onet.pl SA
Data dostępu: [dostęp: 27 marca 2003]
Warunki dostępu: Dostępny w Internecie: http://wiem.onet.pl

b) opis fragmentu e-książki

Odpowiedzialność główna: autor (dopuszczalny skrót imienia) lub ciało zbiorowe; jeżeli osoba lub ciało zbiorowe ponoszące główną odpowiedzialność za dzieło nie są podane w dokumencie, ten element należy pominąć i pierwszym elementem opisu będzie tytuł
Tytuł: tytuł dokumentu macierzystego
Typ nośnika: podajemy w nawiasach kwadratowych; może to być [online], [CD-ROM], [dyskietka]
Wydanie: wersja, wydanie (np. wersja 3.5, wyd. 5)
Miejsce wydania: podajemy o ile potrafimy je ustalić; jeżeli informacja pochodzi spoza źródła podajemy ją w nawiasach kwadratowych, jeżeli jest podana w źródle zamieszczamy ją w oryginalnym języku
Wydawca: może być forma pełna lub skrócona
Data wydania: rok; jeżeli nie można go określić, podajemy datę "copyright" przy czym dla dokumentów dostępnych online, które ukazują się przez więcej niż jeden rok, możemy w ogóle pominąć to pole i podać datę dostępu (w polu data dostępu) ujętą w nawiasy kwadratowe
Data aktualizacji: podajemy datę jeśli jest ona znana
Data dostępu: dla dokumentów online
Tytuł fragmentu:
Lokalizacja w obrębie dokumetu macierzystego: należy podawać jeżeli format dokumentu uwzględnia paginację (np. strony w dokumencie w formacie pdf)
Warunki dostępu: dla dokumentów online
Numer znormalizowany: ISBN
 

Przykład:

Kopaliński, Wł. Wielki multimedialny słownik Władysława Kopalińskiego [CD-ROM]. Wersja 1.00.000 Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN SA 2000. Słownik eponimów czyli wyrazów odimiennych. ISBN 83-01-13194-2.

Odpowiedzialność główna: Kopaliński, Władysław
Tytuł: Wielki multimedialny słownik Władysława Kopalińskiego
Typ nośnika: [CD-ROM]
Wydanie: wersja 1.00.000
Miejsce wydania: Warszawa
Wydawca: Wydawnictwo Naukowe PWN SA
Data wydania: 2000
Tytuł fragmentu: Słownik eponimów czyli wyrazów odimiennych
Numer znormalizowany: ISBN 83-01-13194-2

 

c) Opis artykułu z e-czasopisma

 

 

Odpowiedzialność główna (artykułu): autor (dopuszczalny skrót imienia)
Tytuł (artykułu):
Tytuł (wydawnictwa ciągłego): stosujemy wyróżnienia typograficzne, interpunkcję lub wyrażenie takie jak "In"
Typ nośnika: podajemy w nawiasach kwadratowych; może to być [online], [CD-ROM], [dyskietka]
Wydanie: wersja, wydanie (np. wersja 3.5, wyd. 5)
Oznaczenie zeszytu: możliwie pełne oznaczenie chronologiczne (miesiąc, rok itp.) i numerowanie (numer tomu, zeszytu itp.)
Data aktualizacji: podajemy datę jeśli jest ona znana
Data dostępu: dla dokumentów online
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: podajemy, gdy format dokumentu uwzględnia paginację (np. strony w dokumencie w formacie pdf)
Warunki dostępu: dla dokumentów online
Numer znormalizowany: ISSN

Przykład 1

Bobińska, Maria. Ryzykowny kurs. W: Gazeta Prawna [online]. 2002-06-03, nr 105/2002 [dostęp 27 marca 2003]. s. 2. Dostępny w Internecie:
http://archiwum.infor.pl/gp/index.php?str=s&P180=I02.2002.105.00000020a. ISSN 1232-6712

 

Odpowiedzialność główna (artykułu): Bobińska Maria
Tytuł (artykułu): Ryzykowny kurs
Tytuł (wydawnictwa ciągłego): Gazeta Prawna
Typ nośnika: [online]
Wydanie: 2002-06-03
Oznaczenie zeszytu: nr 105/2002
Data dostępu: [dostęp 27 marca 2003]
Lokalizacja w obrębie dokumentu macierzystego: s. 2
Warunki dostępu: Dostępny w Internecie:
http://archiwum.infor.pl/gp/index.php?str=s&P180=I02.2002.105.00000020a
Numer znormalizowany: ISSN 1232-6712

Przykład 2

Tadeusiewicz, Ryszard. Informacja o utworzeniu, a także o celach i sposobach działania Polskiej Biblioteki Internetowej : Do wiadomości Rektorów-Członków KRASP. W: Biuletyn EBIB [online]. Nr 2/2003 (42) luty. [dostęp 28 marca 2003]. Dostępny w Internecie: http://ebib.oss.wroc.pl/2003/42/tadeusiewicz.php. ISSN 1507-7187

Odpowiedzialność główna (artykułu): Tadeusiewicz Ryszard
Tytuł (artykułu): Informacja o utworzeniu, a także o celach i sposobach działania Polskiej Biblioteki Internetowej : Do wiadomości Rektorów-Członków KRASP - po dwukropku wpisujemy podtytuł
Tytuł (wydawnictwa ciągłego): Biuletyn EBIB
Typ nośnika: [online]
Oznaczenie zeszytu: Nr 2/2003 (42) luty
Data dostępu: [dostęp 28 marca 2003]
Warunki dostępu: Dostępny w Internecie:
http://ebib.oss.wroc.pl/2003/42/tadeusiewicz.php.
Numer znormalizowany: ISSN 1507-7187